شنبه 26 اسفند 1385  12:03 ب.ظ

زندگی من مثل نیكلاس كیج نیست!

گفتگو با محمد اصغری كارشناس هواشناسی

«همین‌طور كه می‌بینید، یه ابرگردن كلفت داره به كشور خوش تركیب ما نزدیك می‌شه و از چند روز دیگه شاهد بارندگی خواهیم بود.»

 آن‌هایی كه پایة دیدن و شنیدن اخبار هستند، حتما تا به حال كارشناس خوش اخلاق و خوشحال هواشناسی خبر را كه سعی می‌كند با كلمات و عبارات جدید، فضای رسمی و خشك خبر را بشكند، دیده‌اند.

محمد اصغری، كارشناس 36 سالة هواشناسی است كه مثل خیلی از مجری‌های خبری،‌چهرة شناخته شده‌ای نیست و نهایتا او را در قالب بخش خبری دیده و شناخته‌ایم. با او دربارة هواشناسی و اخبار آن، گپ زدیم تا ببینیم چرا بعضی مواقع، ‌پیش‌بینی‌هایش غلط از آب در می‌آید و اصلا این نقشه‌ها و این حرف‌ها یعنی چی؟

احسان ناظم بكایی

منتظر پست نوروزی باشید....بزودی!

چی خواندید كه الان هواشناس شده‌اید؟

لیسانس فیزیك گرفتم، بعدش هم فوق لیسانس هواشناسی. برخلاف چیزی كه همه فكر می‌كنند و آن هم این‌كه هواشناسی مربوط به علوم انسانی است، اصل هواشناسی علوم پایه است؛ فیزیك، ‌شیمی و ریاضی.

 چه ربطی به هم دارند؟

ببینید، پایة هواشناسی، دینامیك است و دینامیك، مادر فیزیك و مكانیك است. هواشناسی و فیزیك با هم برادرند، مثل فیزیك و ریاضی. نمی‌شود كسی فیزیك بلد نباشد ولی بگوید هواشناسی‌ام خوب است.

 این برادری مثلا در كجای علم هواشناسی است؟

توده هوایی كه حركت می‌كند، ارتباط با مكانیك سیالات دارد. یعنی همان بحث شاره‌ها. بخش عظیمی از فیزیك مكانیك را فیزیك سیالات تشكیل می‌دهد. قوانین نیوتن در هواشناسی مستقر است.

 با این توصیف، همة ابعاد هواشناسی قابل فرموله شدن است. پس این اشتباه در پیش‌بینی‌ها از كجا می‌آید؟

اشتباه در پیش‌بینی 24 ساعته، 5 درصد است،‌آن هم به خاطر ضعف علم دنیاست. این ضعف هم از گذشته‌ها بوده. استادمان می‌گفت هواشناسی مثل پارچه سفید است كه یك لك سیاه اشتباه در آن خیلی به چشم می‌آید.

 مگر در ایران، اكثر جریان‌های هوا غربی – شرقی نیست؟ خب برای فهمیدن وضعیت تهران، زنگ بزنید قزوین و شهرهای غربی.  هر خبری آن‌جا بود، 2 ساعت بعد هم تهران همان خبر می‌شود.

نه همیشه این‌طور نیست. سیستم‌های هوایی به خصوص در تابستان از شرق به غرب است. سیل‌های تابستانی،‌عاملش سیستم‌هایی است كه از شرق می‌آید. همین امروز در تهران بارندگی است، اما زنجان و قزوین این‌طور نبود. هر سیستمی برای خودش سرعت و مسیر دارد. ممكن است بچرخد سمت دریای خزر یا بپیچد سمت جنوب. باید پارامترهایی را در نظر گرفت.

 چه پارامترهایی؟

هم تجربی است و هم علمی. حتی اساتید دانشگاه هم بدون تجربه و كار نمی‌توانند درست پیش‌بینی كنند. كشاورزهایی هم هستند كه آسمان را می‌بینند و بر اساس تجربه می‌گویند شب باران می‌آید. این از روی حواس و تجربه است، علمی نیست.

 اطلاعات را از كجا می‌آورید؟ الان سایت‌ها و شبكه‌های هواشناسی زیاد است. از آن ها بر می‌دارید؟

ببینید، این علم جهانی است. نمی‌شود دور هوای كشور دیوار بكشیم و بگوییم مال ماست. ما باید با تمام كشورها بده بستان اطلاعات داشته باشیم، به ویژه با همسایه‌هامان. علی‌الخصوص تركیه كه خیلی سیستم‌ها از آن‌جا می‌آید. شما یك هفته «یاهو ودر» (YAHOO WEATHER) را چك كنید. ببینید چقدر درست است. با سی‌ان‌ان و بی‌بی‌سی مقایسه كنید.

آن‌ها وقتی را كه ما داریم، ندارند. دلشان كه برای ما نسوخته. چند تا روزنامه به نقل از بی‌بی‌سی، این آمار و وضعیت را می‌زدند، اشتباه در می‌آمد و كسی هم پاسخگو نبود. اعتراض كردیم و خوشبختانه برش داشتند. اقلیم ایران، خیلی متنوع است. پس به ما اطمینان كنید.

 یعنی هواشناسی ما از سایت‌ها قوی‌تر است و این بده بستان‌ها هم انجام می‌شود؟

دقیقا، ولی ما این داده‌ها را می‌گیریم و بعد از آنالیز و تحلیل به یك نقشه نهایی می‌رسیم. از آن‌ها نمی‌پرسیم دمای تهران چقدر است. ما داده‌های فشاری، دما، رطوبت و باد را می‌گیریم و آن‌ها را با توجه به الگوها، تجزیه و تركیب می‌كنیم و بعد با توجه به اقلیم منطقه، پیش‌بینی نهایی را انجام می‌دهیم.

 می‌گویند دماسنج شما در تابستان تو سایه و زیر كولر است و هوا را خنك‌تر نشان می‌دهد و در زمستان، بالای بخاری است كه دمای هوا را گرمتر می‌گویید!

من هم شنیده‌ام كه می‌گویند دما را اعلام نمی‌كنید. چون سیاسی است. هواشناسی سیاسی نمی‌شود. نمی‌شود به خاطر این‌كه گاز مصرف نشود، بگوییم هوا گرم است. خود وزارت نفت هم اطلاعات را از ما می‌گیرد، نمی‌توانیم اشتباه بگوییم.

 

پس این دماسنج‌هایتان كجاست؟

برای ساختن یك ایستگاه هواشناسی جهانی استاندارد نمی‌توانیم آن را در میدان توپخانه بنا كنیم. به شعاع چند متری نباید هیچ ساختمان و آلوده‌كننده‌ای باشد. در همین تهران، ما دو ایستگاه داریم‌؛ یكی در اقدسیه و یكی در مهرآباد.

ببینید، دمایی كه ما احساس می‌كنیم، با واقعیت فرق دارد. روزی كه باد می‌آید، فكر می‌كنیم سردتر است. این اشتباه است. چون آب پوستمان تبخیر می‌شود، فكر می‌كنیم هوا سردتر است. برعكس، روزهای پررطوبت، هوا گرم‌تر به نظر می‌رسد.

 خب این‌ها را اعلام كنید.

زمان زیادی می‌خواهد. با توجه به محدودیت زمان بخش‌های پیش‌بینی هوا، زیاد نمی‌توانیم توضیح بدهیم.

 برنامة جداگانه راه بیندازید، برنامة علمی هواشناسی.

خیلی دوست دارم این كار انجام شود تا شبهه‌ها برطرف شود، به خصوص در ایران كه آب و هوایش متنوع است. پیشنهاد داده‌ام، باید دید چطور می‌شود.

 نهایت كار برای هواشناس‌ها، اجرا در تلویزیون است؟

نه، برخلاف آن‌چه دیده می‌شود، از نظر بچه‌های هواشناسی، تلویزیون یك چیز فرعی و پیش‌پا افتاده است. اصل كار ما پیش‌بینی بلند مدت مربوط به كشاورزی، نیروی هوایی، هواپیمایی و راه و ترابری است. تلویزیون بخش كوچكی است.

 قبلا خود مجری اخبار، سریع وضع هوا را می‌گفت. چه فرقی با الان دارد؟

از خودتان می‌پرسم، حیاتی و بابان بگویند بهتر است یا یك كارشناس با دلیل توضیح بدهد؟

 كارشناس! اما می‌گویند این خبر هواشناسی، كپی خارجی‌هاست.

بله، چیزهای خوب را باید الگوبرداری كرد. ما نباید عقب بیفتیم. خود من سعی می‌كنم  تا آن‌جا كه با جامعه تعارض نداشته باشد، از آن‌ها الگو بگیرم.   

 لابد نقشه‌هایمان هم كپی از آن‌هاست؟

نه، این‌ها نقشه‌های ماست. شاید شبیه آن‌ها باشد، ‌ولی این تشابه را جریانات هوا مشخص می‌كند. هر مدل پیش‌بینی، نقشه خاصی دارد.

 شما چطور مجری هواشناسی شدید؟

تست گرفتند؛ صدا، اجرا و كار با پردة آبی. بعد آن‌ها را به كسانی كه وارد بودند نشان دادند. افراد برگزیده شده بعد از چند روز تمرین،  می‌روند روی آنتن.

 

این كلمات «كشور خوش تركیب» و «ابر گردن كلفت» را چطور گفتید؟ آن هم در فضای جدی و سنگین خبر.

فی‌البداهه بود. بچه‌های باتجربة تلویزیون هم كمك كردند مثل حیاتی، بابان، حسین‌زاده و خانم اصغری. یك چیزی را هم بگویم، همكارهای قبلی هواشناس خانم بودند. آن‌ها محدودیت داشتند و نمی‌توانستند كلماتی مثل ابر گردن كلفت را بگویند،‌چون مناسب آن‌ها نبود.

 عكس‌العمل‌ها چطور بود؟

مردم این حرف‌ها را خوب درك می‌كنند، ضمن این‌كه برخوردها سلیقه‌ای است. یك سری تشویق می‌كنند و یك سری می‌گویند خیلی سبك بودی. به هر حال، ‌مردم با این كارها جذب می‌شوند و گوش‌شان تیز می‌شود.

 خودتان چه حسی دارید وقتی كلمات محاوره‌ای را در فضای سنگین خبر می‌گویید؟

«كشور خوش تركیب» یك چیز ملی است. من را بر فرض محال اخراج هم بكنند، پشیمان نمی‌شوم. من پنج هزار بار نام ابوموسی را برده‌ام. هر بار كه نامش را می‌برم، هنوز موهایم سیخ می‌شود. چون اعتقاد دارم و به خوشامد بقیه كاری ندارم.

 این تعمد روی نام جزایر و خلیج فارس برای چیست؟

با تبلیغات سنگین كشورهای عربی، روزی یك بار نام بردن از این‌ها در تلویزیون حداقل كاری است كه می‌شود كرد. همه هم موافق‌اند.

 ایده جدیدی هم در ذهن‌تان هست كه فردا كه جلوی دوربین می‌روید بگویید.

من شخصا هر دفعه كه می‌روم، فكر می‌كنم بار اولم است. می‌خواهم چیز جدید رو كنم. این‌قدر هواشناسی تنوع دارد كه همیشه نو است. من خیلی به هواشناسی علاقه دارم.

 كجای هواشناسی، جذاب است؟ این علاقه شما را نمی‌فهمم.

برخلاف زندگی شهری كه هواشناسی و اخبار آن برایشان فقط یك خبر تفریحی  است، برای كشاورزها، مهم‌ترین بخش خبر، خبر هواشناسی است؛ به خصوص دیم كارها. آن‌ها به ما نیاز دارند و برآورده كردن این نیاز، لذت دارد.

 لابد از این‌كه چند ساعت بعد می‌بینید پیش‌بینی‌هایتان دارد عملی می‌شود، كلی كیف می‌كنید.

لذت می‌برم. می‌خواهم ببینم چقدر اشتباه در كار بوده و كدام پارامتر را مدنظر قرار نداده‌ایم كه این‌طور شده.

 شده به خاطر پیش‌بینی غلط، تخم‌مرغی چیزی به‌تان پرت كنند مثل نیكلاس كیج در فیلم «هواشناس»؟

 

نه، به طرف من چیزی پرت نكرده‌اند. زندگی من مثل نیكلاس كیج نیست. با این‌كه او هواشناس واقعی نبود، اما خوب از پس نقش برآمده بود و توقع هر برخوردی را داشت. به هر حال، دید مردم نسبت به هواشناسی، اغلب یك دید با سابقة بد و اشتباه است.

 چون اشتباه هواشناسی، قابل لاپوشانی نیست.

دقیقا. ما حساب كردیم در 365 روز ، 10 روز اشتباه داشته‌ایم. این درصد كم است اما ماجرا همان ماجرای لكه سیاه و پارچه سفید است. همه جای دنیا هم همین است. در فیلم هواشناس كه محصول سال 2005 است، دیدیم كه اشتباه كیج باعث می‌شود به او تخم‌مرغ و بستنی پرت كنند.

 زندگی‌تان كه شبیه كیج در هواشناس نشده؟

نه، من دو تا دختر 8 و 10 ساله دارم كه كانال‌های دیگر را به دیدن من ترجیح می‌دهند. اگر بگویم برف می‌آید و نیاید، در مدرسه به بچه‌هایم می‌گویند بابات گفت برف می‌آید، ما می‌خواستیم آدم برفی درست كنیم و مدرسه تعطیل شود. چرا نشد؟

 زمان خبر هواشناسی در هر بخش خبر چقدر است؟

كمتر از 2 دقیقه . كافی نیست ولی كارگردان و عوامل، من را قانع كرده‌اند.

 چقدر كافی‌ است؟

بستگی به شرایط جوی دارد. در وضع هوایی بد كه امكان سیل و بهمن هست و پای جان انسان‌ها به وسط می‌آید، 5 دقیقه هم كافی نیست. ولی در مواقع عادی، زمان كم هم كافی است.

 ایده‌آل‌تان چیست؟

باید كارهای گرافیكی را بالاتر ببریم. اگر به اروپا نمی‌رسیم، به عرب‌ها برسیم. خبر هواشناسی به‌خصوص در خبر 21، خیلی تكراری شده. ایده‌آل‌ من، چیزی در حد خبر هواشناسی بی.بی.سی است. به نظرم هر استان باید یك مجری داشته باشد، چون هر استان به اقلیم خودش آشناتر است و پیش‌بینی دقیق‌‌تر می‌شود.

 

ما نباید برای هواشناسی، استودیوی جدا داشته باشیم؟

چرا و باید حداقل هر 6 ماه، دكورش را عوض كرد تا جذاب باشد.

 فاصله مناسب بین خبرهای هواشناسی چقدر باید باشد؟

5 ساعت، همراه با تنوع.  در فصل‌های بارش، این فاصله باید كمتر باشد.

 بیشترین فشار به شما كی وارد می‌شود؟

در بهار، پیش‌بینی بلندمدت امكان ندارد. مردم به دلیل سفر و كشاورزها برای محصولاتشان نگران‌اند. پاییز هم همین‌طور است. هر چند، چند سال پیش وسط مرداد، گفتند در شمال شرق هوا مناسب نیست. مانده بودیم اخطاریه بدهیم یا نه؛ ندادیم و سیل آمد.

 

مردم، این اتفاقات را كه از چشم شما نمی‌بینند؟

نه، شده از پیش‌بینی‌هایمان خوشحال بشوند. مثلا كشاورزهای جنوبی، وقتی پیش‌بینی بارندگی درست از آب درمی‌آید، خوشحال می‌شوند و تماس می‌گیرند. البته بوده چند تایی هم به شوخی گفته‌اند آخر هفته عروسی داریم، یك كاری كن هوا خوب باشد!

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


  • آخرین ویرایش:-
آخرین پست ها
شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic