پنجشنبه 9 دی 1389  05:26 ب.ظ
معجزه فارسی‌وان
نوع مطلب: (تلویزیون ،) توسط: امید محمودزاده ابراهیمی
ارسال به ارسال به 100 درجه کلوب دات کام

معجزه فارسی وان


طلسم زیبا قرابت معنایی خاصی با شبکه فارسی‌وان دارد. فارسی‌وان طلسمی‌ست زیبا!

.::. میثم سعادت .::.

1-تابستان ۸۸ بود. جامعه ایران در جو ملتهب بازمانده از روزهای انتخابات، پیش از هر زمان دیگری دنبال اخبار سیاسی بود.‌ همان موقع بود که از سویی پناهی و مخملباف و از سویی دیگر، طالبی و دهنمکی، قلم به دست شدند تا برای جامعه فیلم بسازند. آنقدر اینر جامعه سیاست زده بود که «درباره الی» آنقدر که باید قدر ندید. و فیلم‌ها و سریال‌ها ی ملوردام و سرگرم کننده، رو به افول نهادند.‌ همان روز‌ها، شبکه‌ای می‌ه‌مان خانه‌های ایرانی شد که موفقیت آن چیزی شبیه یک لطیفه بود: «فارسی وان» شبکه‌ای که مبتذل‌ترین وسخیف‌ترین سریال‌های ملوردام را با دوبله‌ای صد‌ها بار ضعیف تز از سیمای خودمان، به بینندگان عرضه می‌کرد. اما امروز، که هفدهمین ماه فعالیت این شبکه سپری می‌شود، آن چنان مخاطبی پیدا کرده که بی‌شک، تاسیس فارسی وان را باید یکی از مهم‌ترین تحولات رسانه در دهه اخیر، قلمداد کرد.

 «سقوط؟»
عده‌ای از کار‌شناسان رسانه این روز‌ها جشن گرفته‌اند که فارسی وان دیگر آن مخاطب سابق را ندارد و مخاطبین آن ریزش کرده‌اند. دلیل آن را هم کیفیت پایین سریال‌های فارسی وان می‌دانستند. کارشناسانت اما از یک نکته غفلت کرده بودند، رقیب فارسی وان هم از آن سوی آب‌ها می‌آمد. تلویزیون‌هایی مثل «جم gem» و‌ام بی‌سی و حتی بی‌بی سی، و اخیرا شبکه‌ای با نام من و تو، اقدام به دوبله و پخش سریال‌های مختلفی کردند و هر کدان، مشتی از مخاطبان فارسی وان را برای خود ربودند. بدیهی است، تا چند سال آینده در این رقابت، شبکه‌هایی که بتوانند کیفیت خود را بهتر کنند، باقی خواهند ماند و این برای تلویزیون دولتی ایران خبر خوشی نیست.
 «یک جیب پر فیلم!»
 نگاهی به اسامی سریال‌های پخش شده از سوی این شبکه‌ها، زنگ خطری جدی برای سیمای ایران به شمار می‌آید. فارسی وان یا سریال‌های درجه ۳ را پخش می‌کرد و گرچه «فرار از زندان» و «۲۴» را هم به نمایش در آورد، این سریال‌ها خیلی قبل از فارسی وان، به خانه‌های مردم راه پیدا کرده بودند و زیاد هم خانوادگی نبودند. اما حالا، رقبا با سریال‌هایی بهتر به میدان رقابت آمده‌اند: «ماموران مخفی» که یک سریال پلیسی – ضد تروریستی انگلیسی است، جایزه بفتا را برده و پس از ۱۰ سال، هنوز سازندگان آن به ساخت ادامه آن اصرار دارند چند وقتی است از بی‌بی سی پخش می‌شود. پی‌ام سی هم سریال آناتومی گری را پخش می‌کد که بر اساس اطلاعت سایت تی وی دادت کام، دومین سریال محبوب سال ۲۰۱۰ بوده است.

 «دست‌های خالی»
اما متاسفانه سیمای ایران روز به روز از مجموعه‌ای استاندارد تلویزیونی جهان فاصله می‌گیرد. آخرین سریال مشهوری که سیمای ایران پخش کرد: «پزشک دهکده» بود و در حال حاضر، سریال‌های ترکیه‌ای و کره‌ای و نهایتا یکی دو تا مجموعه پلیسی آلمانی، کل سرمایهٔ مجموعه‌های خارجی سیماست که بی‌شک در مقابل هزاران سریالی که هر سال در سرتاسر جهان ساخته می‌شود، بسیار ناچیز به شمار می‌آید. این سریال‌ها (به جز جومونگ و ادامه‌هایش) نه داستان‌های به هم پیوسته‌ای دارند که مخاطب را به تماشای ادامه سریال دعوت کند و نه مثل «پوارو» «ناوارو» و.... چالش‌ها و هوشمندی‌های آدم خوب‌ها را به نمایش می‌گذارند. داستان همه آن‌ها از اول مشخص است. آدم‌های بدی که تا نیم ساعت دیگر به سزای کارشان می‌رسند. گیرم در کبرا ۱۱ چهار تا ماشین منفجر می‌شود و در کلید اسرار، معجزه رخ می‌دهد. این داستان‌ها گرچه در ابتدای امر، مخاطبینی را به پای گیرنده می‌کشانند، در ‌نهایت با دلسردی مخاطبان به وضعی دچار می‌شوند که کسی متوجه قسمت آخر سریال نمی‌شود.

 «رقابت»
 ظاهرا درآمد دوبله فرار از زندان و گروگان و ۲۴ و جریکو و احتمالا به زودی «لاست» و «قهرمانان»، آنقدر برای شرکت‌های پخش کننده در آمد دارد که سیما را قانع کرده است سراغ آن‌ها نرود. گرچه هرگز ویدئو نمی‌تواند، همچنان که سینما نمی‌تواند، رقیبی برای تلویزیون باشد. شاید تلویزیون بتواند ویدئو را ورشکست کند اما شبکه نمایش خانگی پولی زورش به شبکه‌های ماهواره‌ای نخواهد رسید. (مثلا مخاطب ایرانی پول می‌دهد ۲۵۰۰ تومان برای هفته‌ای دو ساعت خنده پای قهوه تلخ. و این دو ساعت در هفته در برابر روزی ۸ ساعتی که افراد مختلف یک خانواده پای تلویزیون می‌نشینند، واقعا کوچک است. می‌شود هفت درصد!)

اما سیمای ایران با غرور کاذبی، سریال‌های ایرانی را رقیب سریال‌های خارجی می‌داند. گرچه به حق سریال‌های خوبی همیشه بوده‌اند و سریال‌های بد سیما هم یک سر و گردن از سریال‌های بد فارسی وان بالاترند، اما وقتی در سوی دیگر رقابت نزدیک به ۲۰۰ کشور قرار دارند که بعضیشان تلویزیون و سینما یکی از اصلی‌ترین صنایع در آن کشور‌ها به شمار می‌آید، نمی‌توان از فیلمسازان ایرانی انتظار معجزه داشت. رقابت سریال‌های ایرانی با سریال‌های خارجی، (آن هم در حالی که در ایران تنها ژانری که نسبتا خوب پشتیبانی می‌شود، ژانر مذهبی – تاریخی است و هیچ کس یک سریال پرخرج اکشن یا ملودرام نساخته است) رقابتی است که نتیجه‌اش، بیشتر شدن روز افزون پشت بام‌های شهر به علمک‌های شیطان است!


پی‌نوشت(1):
این متن با نرم‌افزار ویرایش متن فارسی به آدرس ( http://virasbaz.persianlanguage.ir/ )  ویرایش شد.


آخرین پست ها